राति सुत्नुअघि यी काम गल्तीले पनि नगर्नुहोस्

काठमाडौं – दिनभरको थकाइपछि सुत्नु एउटा प्राकृतिक प्रक्रिया हो, तर सुत्नुअघि गरिने सामान्य जस्तो लाग्ने केही व्यवहारले निन्द्रामा गम्भीर असर पुर्‍याउन सक्छ । अझ दीर्घकालीन असरस्वरूप मानसिक तनाव, मोटोपन, अनिद्रा र विभिन्न रोगहरूको शिकार समेत बन्न सकिन्छ ।

विशेषगरी निन्द्रामा बाधा पुर्‍याउने ७ भन्दा बढी गलत बानी छन् जुन हामी अनजानमै गर्दै आएका छौं । यस्ता बानीहरू तत्काल सुधार नगरे सम्बन्ध, स्वास्थ्य र दैनिक जीवनमा गम्भीर असर आउन सक्छ ।

हामीले संकलन गरेका, सुत्नुअघि नगर्नु पर्ने महत्वपूर्ण गल्तीहरू यस्ता छन्:

१. चिसो पानीले हात–मुख नधुनुहोस्

राति सुत्नुअघि चिसो पानीले अनुहार वा हात–खुट्टा धुनुहुन्छ? सावधान! यस्तो बानीले शरीरको मांशपेशीमा तनाब सिर्जना गर्छ । यसको सट्टा मनतातो पानी प्रयोग गर्नुहोस् जसले शरीरलाई रिल्याक्स गराएर मिठो निन्द्राको सहयोग गर्छ ।

२. खाना खाएर तुरुन्त सुत्नु हुँदैन

रातको खाना सकेसम्म सुत्नुभन्दा २ घण्टा अगाडि खाइसक्नु राम्रो हुन्छ । खाना खाएपछि तुरुन्त सुत्नाले पाचनमा समस्या, मोटोपन, र एसिडिटी समेत निम्त्याउन सक्छ ।

३. मोबाइल, ल्यापटप चलाउँदै निदाउनु घातक!

सुत्नुभन्दा केहीबेर अगाडि मोबाइल, ल्यापटप वा टिभी चलाउनु निन्द्राको सबैभन्दा ठूलो दुश्मन हो । यिनबाट आउने ब्लु लाइट मस्तिष्कलाई सक्रिय बनाइरहन्छ र सुत्न निकै गाह्रो हुन्छ । कम्तिमा ३० मिनेटअघि ग्याजेटबाट टाढा रहनु उत्तम हुन्छ ।

४. चुइगम चपाउने बानी पनि समस्या

कहिलेकाहीँ सुत्नुअघि चुइगम चपाउने बानीले पनि निन्द्रा बिथोल्न सक्छ, विशेषतः पिपरमिन्ट फ्लेवरको गन्धले मस्तिष्कलाई सतर्क बनाइराख्छ । यस्तो बानी त्याग्नु राम्रो हुन्छ।

५. किताब पढ्दा समयको होस गर्नुहोस्

पढाइ राम्रो बानी हो, तर सुत्नुअघि धेरै घण्टा किताब पढ्नाले निन्द्राको साइकल भत्किन सक्छ । त्यसैले पढाइ सुत्नुभन्दा २० मिनेटअघि नै अन्त्य गर्नु उपयुक्त हुन्छ।

६. चुरोट, कफी र अल्कोहलले निन्द्रा चोर्छ

रातको समयमा चुरोट वा कफी सेवन गर्नुहुन्छ? त्यसमा भएको निकोटिन र क्याफिन ले सुत्न अवरोध गर्छ । त्यस्तै, अल्कोहलले पनि शरीरलाई ‘रिल्याक्स’ गराएजस्तो लागे पनि गहिरो निन्द्रा टुट्छ र बिहान थकित महसुस गरिन्छ।

७.अत्यधिक व्यायाम सुत्नुअघि नगर्नुहोस्

सुत्नुभन्दा ठीक अघिको तीव्र व्यायाम ले शरीरलाई ताजगी दिनुको सट्टा तनावयुक्त बनाउँछ । त्यसैले व्यायाम चाहिँ बिहान वा दिउँसो गर्नु उपयुक्त हुन्छ।

यस्ता बानी अपनाउनुहोस्:

सुत्नुअघि मनतातो दूध पिउनुहोस्

सुत्नुभन्दा १ घण्टा अगाडि मनतातो पानीले स्नान गर्नुहोस्

दैनिक एकै समयमा सुत्ने र उठ्ने तालिका बनाउनुहोस्

यदि मानसिक तनाव वा स्वास्थ्य समस्याका कारण निन्द्रामा समस्या छ भने डाक्टरको परामर्श लिनुहोस्

अन्त्यमा:

निन्द्राको समयमा गरिएको सानो लापरबाहीले दैनिक कार्यक्षमता, सोच्ने क्षमता र सम्बन्धमै असर पार्न सक्छ । त्यसैले आजैदेखि यी कुरामा ध्यान दिऔं, स्वस्थ जीवनशैली अपनाऔं ।