आज मंगलबार: कसरी गर्ने भगवान गणेशको पूजा ?

काठमाडौं – आज २०८२ साल असार ०६ गते मंगलबार। असार शुक्ल पक्षको षष्ठी तिथि। तदनुसार सन् २०२५ जुलाई २२ तारिख। मंगलबार गणेशको पूजा, अर्चना र व्रत बस्दा राम्रो फल प्राप्त हुने हिन्दू धर्मशास्त्रमा उल्लेख गरिएको छ। कुनै पनि शुभ कार्यको सुरुवात गर्दा सबैभन्दा पहिले भगवान गणेशको पूजा गर्ने परम्परा छ।

मंगलबारलाई भगवान श्रीगणेशको सबैभन्दा प्रिय दिन मानिन्छ। सुख, शान्ति र समृद्धिका लागि शुद्ध मनले यस दिन भगवान श्रीगणेशको पूजा गर्नु उत्तम मानिन्छ। मंगलबार व्रत बसेर भक्तिपूर्वक पूजा गर्दा मनोकामना पूरा हुने धार्मिक विश्वास छ।

शास्त्रमा उल्लेख भएअनुसार गणेश पूजाको विधि १६ भागमा विभाजित छ— आह्वान, आसन, पाद्य, अर्घ, आचमन, स्नान, वस्त्र, गंध, पुष्प, अक्षता, धूप, दीप, नैवेद्य, तांबूल, द्रव्य दक्षिणा, आरती र परिक्रमा। पूजाका बेला शुद्ध र एकाग्र चित्तले संकल्प गर्नुपर्छ।

धार्मिक मान्यताअनुसार मंगलबारका दिन केही कार्यहरू वर्जित मानिन्छन्। जस्तै, कुखुरा वा अन्य पंक्षीको हत्या गर्नु हुँदैन, जसले मानिसको बुद्धिमा भ्रम ल्याउने विश्वास छ। माछा मासुको सेवन गर्दा आर्थिक नोक्सानी हुने भनाइ छ। मदिरा सेवनले क्रोध बढाउने भएकाले आजको दिन त्यस्ता कार्यहरूबाट टाढा रहनु उत्तम हुन्छ।

गणेश भगवानको सबैभन्दा प्रिय भोजन लड्डु हो। पद्मपुराणमा उल्लेख गरिएको एक कथाअनुसार, पार्वतीदेवीलाई देवताहरूले अमृतले तयार गरिएको दिव्य लड्डु दिएका थिए। सो लड्डुलाई लिएर गणेश र कुमारबीच विवाद भयो। माताले जसले धर्माचरणद्वारा श्रेष्ठता प्राप्त गरी सबै तीर्थको भ्रमण गरेर आउँछ, उसैलाई लड्डु दिने घोषणा गरिन्। कुमार मयुरमा सवार भएर तीर्थयात्रामा निस्किए भने गणेशजीले मातापिताको परिक्रमा गरे। माताले गणेशलाई सच्चा भक्त ठानी लड्डु प्रदान गरिन्।

त्यसै भएर गणेशजीसँग लड्डु जोडिएको छ। आजको दिन गणेशलाई लड्डु चढाउँदा मातापिताप्रतिको श्रद्धा पनि प्रकट हुन्छ। गणेश नामको अर्थ नै ‘ग’ भनेको बुद्धि र ‘ण’ भनेको ज्ञान हो। उनी बुद्धि, ज्ञान र सफलता प्रदान गर्ने देवता हुन्। उनका अन्य नामहरू ‘विघ्नेश्वर’, ‘विनायक’, ‘गणनायक’ आदि छन्।

भगवान गणेशको कृपा प्राप्त गर्नका लागि निम्न मन्त्रहरू जप गर्नु शुभ मानिन्छ:

१. श्री गणेशाय नमः
२. ॐ श्री गणेशाय नमः
३. गं गणपतये नमः
४. ॐ गं गणपतये नमः
५. ॐ गं ॐ गणाधिपतये नमः
६. ॐ सिद्धि विनायकाय नमः
७. ॐ गजाननाय नमः
८. ॐ एकदंताय नमो नमः
९. ॐ लम्बोदराय नमः
१०. ॐ वक्रतुंडाय नमो नमः
११. ॐ गणाध्यक्षाय नमः

आजको दिन श्रद्धापूर्वक गणेशको पूजा आराधना गरी जीवनमा बुद्धि, शान्ति र सफलता प्राप्त गर्न सकिन्छ भन्ने धार्मिक विश्वास रहिआएको छ।